توکسوپلاسموز در بارداری را چگونه میتوان درمان کرد؟

 توکسوپلاسموز در بارداری را چگونه میتوان درمان کرد؟

در اغلب افراد سالم، عفونت اوليه يا مزمن به توكسوپلاسماگوندي بدون علامت است و تنها تعداد كمي پس از عفونت حاد دچارعلائم و عوارضي همچون درگيري چشمي، غدد لنفاوي و حتي در موارد كمتري درگيري

 توکسوپلاسموز در بارداری را چگونه میتوان درمان کرد؟

 توکسوپلاسموز در بارداری

سایت کودکان ما به نقل از ایسنا : در بين اغلب مردم جهان، آلودگي به عامل توكسوپلاسموز ديده مي‌شود اما خوشبختانه در اكثر موارد اين آلودگي باعث ايجاد بيماري باليني نمي‌شود.

به گزارش سرويس «سلامت» ايسنا، عامل اين بيماري يك انگل تك ياخته به نام توكسوپلاسماگوندي است. تنها افراد خاصي در صورت آلودگي به اين انگل در معرض بيماري شديد و حتي خطرناك قرار مي‌گيرند. افراد در معرض خطر ابتلا به توكسوپلاسموز:

- مبتلايان به توكسوپلاسموز مادرزادي

توكسوپلاسموز اغلب در بين مبتلايان به نقص ايمني، مبتلايان به بدخيمي‌هاي خوني، گيرندگان پيوند مغز استخوان يا عضو و مبتلايان به ايدز ديده مي شود.


- نوزاد و جنين - مبتلايان به نقص ايمني

توكسوپلاسموز مادرزادي در نتيجه آلودگي مادر طي دوران حاملگي ايجاد مي‌شود. متاسفانه در اغلب موارد به دليل بدون علامت بودن مادر،‌اين مشكل تشخيص داده نمي‌شود. در صورتي كه مادر قبل از بارداري به بيماري مبتلا شده باشد، خطر انتقال به جنين وجود نداشته و يا بسيار ناچيز است.

توكسوپلاسموز اغلب در بين مبتلايان به نقص ايمني، مبتلايان به بدخيمي‌هاي خوني، گيرندگان پيوند مغز استخوان يا گيرندگان عضو و مبتلايان به ايدز ديده مي‌شود.

در اغلب افراد سالم، عفونت اوليه يا مزمن به توكسوپلاسماگوندي بدون علامت است و تنها تعداد كمي پس از عفونت حاد دچارعلائم و عوارضي همچون درگيري چشمي، غدد لنفاوي و حتي در موارد كمتري درگيري قلبي يا عضلاني مي‌شوند. آلودگي نوزادان در طي سه ماهه اول و دوم بارداري منجر به علائم بيشتر و شديدتري پس از تولد مي‌گردد.

در حالي كه اغلب نوزادان آلوده شده در سه ماهه سوم، هنگام تولد بدون علامت هستند ولي در صورت درمان نشدن طي سال‌هاي بعدي درگيري چشمي يا اختلال‌هاي تكاملي را نشان خواهند داد. پرخطرترين زمان آلودگي براي ايجاد عفونت علامت دار در جنين، هفته‌هاي 10 الي 24 بارداري است.

آلودگي مادران طي سه ماهه اول بارداري منجر به توكسوپلاسموز مادرزادي در 25-10 درصد نوزادان آنها مي‌شود. در سه ماهه دوم اين مقدار به 60 – 30 درصد مي‌رسد. درمان به موقع مادر ممكن است ميزان آلودگي جنين را به ميزان قابل توجهي كاهش دهد. تظاهرات باليني توكسوپلاسموز مادرزادي متفاوت است. ممكن است هيچ گونه عارضه‌اي بر جاي نگذارد و يا عوارض خود را طي زمان‌هاي متفاوتي پس از تولد نشان دهند.

اغلب يافته‌ها و علائم، غيراختصاصي هستند و ممكن است كاملا شبيه علائم سايرعفونت‌هاي مادرزادي مثل CMV، هرپس و سرخجه باشند.

نشانه‌هاي بيماري عبارتند از: درگيري عمقي چشم (كوريورتينيت)، انحراف چشم، نابينايي، صرع، عقب ماندگي جسمي و ذهني، كم خوني، يرقان، تظاهرات پوستي، التهاب مغز (آنسفاليت)، كوچكي مغز و جمجمه، رسوب كلسيم در مغز و ساير درگيري‌هاي مغز و اعصاب،‌ بيماري‌هاي ريوي، اسهال و غيره.

پس از تولد نوزاد مشكوك به توكسوپلاسموز مادرزادي، معاينه بايد بسيار به دقت صورت پذيرد. نوزادان نارس در سه ماهه اول تولد، درگيري سيستم عصبي و چشمي را نشان مي‌دهند در حالي كه نوزادان رسيده در 2 ماهه دوم زندگي داراي تظاهرات خفيف تري از قبيل بزرگي طحال و كبد هستند ولي ممكن است صدمات مغزي و چشمي مدت‌ها و حتي سال‌ها بعد خود را نشان دهند.

تقريبا اغلب نوزادان بدون علامت هم طي سال‌هاي بعد عوارض بيماري را نشان خواهند داد. به نظر مي‌رسد كه درمان نوزاد مبتلا به توكسوپلاسموز مادرزادي حتي در موارد بدون علامت بتواند تا حد زيادي عوارض را كاهش دهد.

ابتلاي مادر به ويروس ايدز (HIV) باعث فعال شدن مجدد توكسوپلاسموز شده و خطر انتقال به جنين را افزايش مي‌دهد. به نظر مي‌رسد ابتلا به توكسوپلاسموز ميزان انتقال HIV به جنين را افزايش مي‌دهد. نوزادان مبتلا به HIV به اشكال شديدتر توكسوپلاسموز مادرزادي مبتلا مي‌شوند. همچنين ابتلا به توكسوپلاسموز طي بارداري با مواردي از قبيل سقط خود به خودي جنين، تولد نوزاد مرده و زايمان زودرس همراه است.

افتراق توكسوپلاسموز از ساير بيماري‌هاي‌ عفوني مادرزادي بسيار مهم است. تشخيص بيماري مي‌تواند به روش‌هاي زير صورت گيرد:

- يافتن انگل در بافت‌ها يا مايعات بدن، جفت و يا بافت‌هاي جنين، به وسيله روش‌هاي آزمايشگاهي

- از طريق بدست آوردن DNA تك ياخته از بافت‌ها: با استفاده از روش PCR

- بررسي سرولوژيك از نظر وجود آنتي بادي‌هاي ضد تك ياخته به راه‌هاي مختلف

- روش‌هاي راديولوژيك

درمان توكسوپلاسموز چگونه است؟
درمان زنان باردار مبتلا باعث ريشه كني كامل بيماري از مادر نمي‌شود، ولي مي‌تواند از ميزان انتقال به جنين بكاهد كه در ماه‌هاي مختلف بارداري بر اساس اثبات گرفتاري جنين در مورد نوع،‌ تصميم گيري مي‌شود.

در صورت تولد نوزاد مبتلا ممكن است درمان وي تا دوره‌هاي طولاني حتي بيش از يك سال به طول انجامد و در اين مدت نوزاد بايد دقيقا تحت كنترل قرار گيرد.

روش هاي پيشگيري چگونه است؟
شناخت بيماري و پيشگيري از ابتلا به آن از اهميت بسيار زيادي برخوردار است. مهمترين توصيه‌هاي بهداشتي به منظور پيشگيري از ابتلا عبارتند از:

- مصرف نكردن گوشت خام يا نيم پز

- مصرف سبزيجات پس از شستشو و ضد عفوني كامل، مصرف نكردن سالاد و سبزيجات و غذاهاي گوشتي در رستوران‌ها و مكان‌هاي عمومي طي بارداري

- بررسي سرولوژيك زنان قبل از بارداري به منظور تعيين وضعيت از نظر دارا بودن سابقه تماس با توكسوپلاسما

- نگهداري نكردن از حيوانات زنده در منزل خصوصا در هنگام بارداری

- مشاركت نداشتن در جابه جايي فضولات حيوانات و پاك سازي محل زندگي آنان خصوصا در دوران بارداري

بايد يادآور شد زنان مبتلا به توكسوپلاسموز به مدت 6 الي 8 هفته نبايد باردار شوند و پس از آن نيز مراجعه به پزشك معالج براي كنترل وضعيت مادر و اطمينان از طي شدن دوره پرخطر بيماري ضروري است.

نظرات بییندگان :