بهترین سن کشیدن دندان برای ارتودنسی

بهترین سن کشیدن دندان برای ارتودنسی

برخی بیماران که به علت شلوغی و بی‌نظمی دندان‌ها برای درمان ارتودنسی اقدام می‌کنند، ممکن است با نظر دندانپزشک مجبور به خارج کردن برخی دندان‌ها باشند.

کشیدن دندان برای ارتودنسی

کشیدن دندان برای ارتودنسی


● در چه واقعی می‌توان دندان‌ را کشید
روزگاری نه‌چندان دور کشیدن دندان اولین و ساده‌ترین راه برای فروکش کردن درد و عفونت دندان بود، اما امروز موارد کشیدن دندان در جوامع پیشرفته در حالی انجام می شودکه امکان ترمیم و نگهداری دندان به هیچ وجه وجود نداشته باشد. در کتاب‌های علم دندانپزشکی از موارد زیر به عنوان دلایل قابل قبول برای خارج کردن دندان نام برده شده است: 
▪ مشکل اقتصادی: 
اگرچه از مشکل اقتصادی در کتاب‌های دندانپزشکی به عنوان آخرین دلیل برای کشیدن دندان یاد شده است، اما به نظر می‌رسد در کشورهای جهان سوم اصلی‌ترین دلیل خارج کردن دندان‌های پوسیده باشد.
▪ پوسیدگی‌های شدید: 
شاید شایع‌ترین و قابل‌ قبول‌ترین علت کشیدن دندان، پوسیدگی شدید غیرقابل ترمیم باشد. وسعت پوسیدگی دندان و قضاوت راجع به غیر قابل ترمیم بودن آن بر عهده دندانپزشک است.
▪ نکروز پالپ: 
دندان‌هایی که دچار عفونت بافت عصبی (پولپیت غیرقابل برگشت) شده‌اند یا بافت عصبی مرده (نکروز پالپ) دارند، و امکان انجام عصب‌کشی (درمان ریشه) برای آنها مهیا نیست، کشیده می‌شوند. 
▪ مشکل پریودنتال شدید: 
یکی از دلایل شایع کشیدن دندان در جوامع محروم و عقب افتاده بیماری پیشرفته لثه است که منجر به تحلیل استخوان و لق شدن لثه می‌شود؛ تا حدی که امکان نگهداری دندان وجود ندارد.
▪ دلایل ارتودنسی:
برخی بیماران که به علت شلوغی و بی‌نظمی دندان‌ها برای درمان ارتودنسی اقدام می‌کنند، ممکن است با نظر دندانپزشک مجبور به خارج کردن برخی دندان‌ها باشند.
▪ دندان‌های نهفته: 
دندان‌های نهفته در فک مانند دندان عقل نهفته یا نیمه‌نهفته در صورتی‌که امکان رویش آنها به دلیل کمبود فضای کافی امکان‌پذیر نباشد باید کشیده شوند.
دندان‌هایی که با طرح درمان پروتز تداخل دارند: گاه برخی دندان‌ها مانع طراحی و کار گذاشتن مناسب دستگاه‌های پروتزی شامل دست‌دندان کامل، پارسیل یا روکش می‌شوند. موقع چنین تداخلی، کشیدن دندان‌ها پیش از گذاشتن دندان مصنوعی الزامی است.
▪ دندان‌های دارای ضایعات پاتولوژیک:
اگر دندان‌ها دچار ضایعات پاتولوژیک شوند ممکن است با نظر دندانپزشک کشیده شوند.
▪ دندان‌های مبتلا در شکستگی فک: 
در فردی که دچار شکستگی فک بالا یا پایین شده، دندان‌هایی که شدیدا آسیب‌دیده یا از بافت استخوانی اطراف جدا شده‌اند، ممکن است برای جلوگیری از عفونت کشیده شوند.
▪ قبل از انجام رادیوتراپی:
بیمارانی که به خاطر انواعی از تومورهای دهانی مجبور به پرتودرمانی هستند، مجبور به کشیدن دندان‌های مشکوک به عفونت و غیرقابل ترمیم خود هستند.
● دلایل نکشیدن دندان
حتی در صورتی‌که دندانی حائز یکی از شرایط کشیدن دندان باشد، ممکن است به دلیل برخی موارد امکان خارج کردن آنها وجود نداشته باشد و دندانپزشک مجبور باشد کشیدن دندان را تا فروکش کردن شدت مشکل به تاخیر بیندازد. بیماری‌های سیستمیک کنترل نشده نظیر دیابت شدید و بیماری پیشرفته کلیه، لوسمی (سرطان خون)، بیماری کنترل نشده و شدید قلبی، فشار خون بالا ممکن است به ممنوعیت نسبی یا مطلق کشیدن دندان منجر شود. بیمارانی که داروهایی نظیر داروهای مهارکننده سیستم ایمنی و شیمی‌درمانی سرطان یا فاکتورهای خونی ضدانعقاد مصرف می‌کنند باید با احتیاط مورد عمل جراحی دندان قرار گیرند. 
● مراقبت‌های بعد از کشیدن دندان 
پس از کشیدن دندان، دندانپزشک موارد زیر را برای کنترل خونریزی و درد و جلوگیری از عفونت به شما توصیه می‌کند:
▪ تکه گاز گذاشته شده بر محل دندان کشیده شده را به مدت حداقل نیم ساعت با فشار ملایم فک در دهان نگه‌دارید.
▪ از مک زدن و خالی کردن مکرر آب دهان خودداری کنید.
▪ از خوردن غذاهای سفت و نوشیدنی‌های داغ در روز اول پرهیز کنید. 
▪ از کشیدن سیگار و پیپ و استفاده از نی برای نوشیدن مایعات تا چند روز خودداری کنید.
▪ چند شب اول پس از کشیدن دندان، آن ناحیه را مسواک نکنید، اما باقی دندان‌های خود را می‌توانید مسواک بزنید.
▪ در روز اول و دوم پس از کشیدن دندان، با استفاده از دهان‌شویه یا آب و نمک رقیق ولرم یا محلول شست و شوی نمکی روزانه چند بار دهان را به آرامی و بدون پمپاژ کردن شست‌وشو دهید.
▪ خروج و نشست مقداری خونابه از محل دندان کشیده شده به مدت ۲-۱ روز طبیعی بوده و نیازی به ویزیت دندانپزشکی ندارد.
▪ در صورت بروز خونریزی در منزل، یک تکه گازاستریل مرطوب شده را روی محل دندان کشیده شده گذاشته و با فشار ملایم، دهان را ببندید و ضمناً از بیرون دهان، کمپرس سرد (کیسه یخ) کنید.
▪ در صورتی که خونریزی شدید و غیرقابل کنترل باشد به کلینیک مراجعه کرده و از گذاشتن داروها و مواد مختلف بر موضع اجتناب کنید.
▪ در صورت بروز درد از استامینوفن استفاده کنید و از مصرف داروهای مسکن ضدالتهابی مثل آسپرین و بروفن به علت اینکه خاصیت ضدانعقادی دارند، خودداری نمایید. 
▪ در صورت بروز تورم و عفونت با کلینیک تماس بگیرید.
▪ توجه داشته باشید به علت طولانی بودن زمان بی‌حسی( معمولاً ۴-۳ ساعت) و بی‌حس بودن بافت‌های نرم اطراف دندان، لب، گونه یا زبان گاز گرفته نشود. 
▪ گاهی اوقات به علت درآمدن لخته خون از حفره دندان کشیده شده، عارضه‌ای به‌وجود می‌آید که اصطلاحاً درای ساکت (حفره خشک) نامیده می‌شود. این عارضه درد نسبتاً شدیدی داشته و بعد از ۳-۲ روز به‌وجود می‌آید. در صورت بروز آن به کلینیک مراجعه کنید. 
▪ دهان تا چند روز بعد از کشیدن دندان بد طعم بوده و بوی نامطبوعی دارد که طبیعی بوده و نشانه وجود عفونت نیست.
● مراقبت‌های لازم بعد از عمل جراحی دندان 
خارج کردن برخی دندان‌ها با روش‌های ساده و معمول امکانپذیر نیست و نیازمند انجام جراحی هستند. طی جراحی دندان پس از برس بافت لثه و برداشت مقداری استخوان توسط دندانپزشک خارج می‌شود. پس از انجام جراحی دندان رعایت موارد زیر برای کاستن از عوارض عمل، جلوگیری از بروز مشکلات بعدی و بهبودی سریع‌تر، الزامی است:
▪ بعد از انجام جراحی روی جراحت داخل دهان قشر خاکستری رنگی ممکن است دیده شود و دهان تا چند روز بدطعم و بوی نامطبوعی دارد. این حالات طبیعی بوده و نشانگر وجود عفونت نیستند.
▪ روز اول رژیم غذایی مایع یا نرم و سرد داشته باشید و از روز بعد در صورت عدم ناراحتی از غذاهای معمولی می‌توانید استفاده کنید (با طرف دیگر فک غذا جویده شود).
▪ صرف مایعات و غذاهای کافی و مقوی بعد از جراحی ضروری بوده و در بهبودی شما تاثیر بسزایی دارد. مراقب باشید از فشار مستقیم لقمه غذایی روی ناحیه بخیه زده شده تا یک هفته اجتناب شود.
▪ تورم و درد بعد از جراحی قابل انتظار است. کاربرد کمپرس سرد (کیسه یخ) از خارج دهان، بعد از جراحی و ادامه آن در روز اول و کمپرس گرم از روز سوم به بعد در کاهش تورم موثر است.
▪ حداکثر تورم در مدت ۴۸ تا ۷۲ ساعت بعد از جراحی به وجود می‌آید که از روز چهارم کاهش یافته و طی ۱۰-۷ روز از بین می‌رود.
▪ مسواک زدن دندان‌ها از روز بعد از جراحی بدون اشکال بوده و دقت کنید به مدت یک هفته از مسواک زدن مستقیم بخیه‌ها خودداری شود.
▪ یک هفته بعد از عمل جراحی جهت کشیدن بخیه به کلینیک مراجعه نمایید. 
● نحوه انجام کمپرس سرد و گرم 
به کار بستن صحیح کمپرس پس از جراحی‌های دهان کمک زیادی در کنترل خونریزی و تورم می‌کند و موجب تسریع در بهبود ناحیه جراحی می‌شود.
برای این منظور در ۲۴ ساعت اول پس از جراحی از کمپرس سرد، ۲۴ ساعت دوم بدون کمپرس و از ۲۴ ساعت سوم به بعد از کمپرس گرم استفاده می‌شود. کمپرس سرد به این ترتیب است که مقداری یخ خرد شده را در یک کیسه پلاستیکی ریخته و آن را داخل یک پارچه خشک می‌پیچیم تا از تماس مستقیم یخ با پوست جلوگیری شود. سپس آن را ۲۰ دقیقه از بیرون در مجاورت ناحیه جراحی قرار می‌دهیم و پس از آن ۲۰ دقیقه استراحت می‌دهیم و این عمل را در ۲۴ ساعت اول پس از جراحی تکرار می‌کنیم. در ۲۴ ساعت دوم نه کمپرس سرد و نه گرم انجام شود. 
در ۲۴ ساعت سوم به بعد گرما چه از طریق کمپرس گرم و چه از طریق دهان‌شویه گرم موجب تسریع در از بین رفتن تورم و بهبودی می‌شود. کمپرس گرم به وسیله کیسه آب گرم و یا بطری حاوی آب گرم قابل انجام است. نحوه انجام مانند کمپرس سرد است. ضمن اینکه بایستی مراقبت بود که تماس کیسه یا بطری گرم موجب سوختگی پوست ناحیه نشود.
دکتر سیامک شایان 
منبع : روزنامه تهران امروز

نظرات بییندگان :