اسهال نوزادان - راه های تشخیص و روشهای درمان

اسهال نوزادان - راه های تشخیص و روشهای درمان

مدفوع طبیعی یک نوزاد شبیه مدفوع شل افراد بزرگسال است. در حالت عادی ، مدفوع نوزاد شل و آبکی است ( به خصوص تا یک ماهگی ) و دفع آن متناوب است. ممکن است نوزاد دو

اسهال نوزادان - راه های تشخیص و روشهای درمان

مدفوع طبیعی یک نوزاد شبیه مدفوع شل افراد بزرگسال است. در حالت عادی ، مدفوع نوزاد شل و آبکی است ( به خصوص تا یک ماهگی ) و دفع آن متناوب است. ممکن است نوزاد دو هفته ای که 10 بار در روز مدفوع آبکی دارد، کاملاً سالم باشد، در حالی که یک کودک  4 ماهه با سه بار مدفوع در روز که سفت تر از بقیه بچه ها هم باشد، دچار اسهال باشد. پس چگونه می توان تشخیص داد که کودک دچار اسهال است یا خیر؟
الف ) افزایش ناگهانی تعداد دفع مدفوع می تواند نشان دهنده اسهال باشد. مقدار و چگونگی دفع در هر نوزادی با بقیه متفاوت است که در طی روزها بطور جزئی تغییراتی می کند. ولی اگر در طی چند روز محدود، تغییر زیادی بکند می توان گفت که نوزاد دچار اسهال کودکان است.
اگر نوزاد بعد از هر بار غذا خوردن مدفوع کند، اسهال دارد، حتی اگر این تغییر ناگهانی نباشد ( یعنی این مسئله برای مدت طولانی وجود داشته باشد).
ب ) افزایش ناگهانی آب موجود در مدفوع ( یعنی آبکی شدن مدفوع ) نیز نشانه اسهال است.
سایر نشانه های بیماری اسهال، شامل
کاهش اشتها  ، گرفتگی بینی و تب است.
 مواقع اسهال، خطر کم آبی بدن و سوختگی پاها در اثر خروج مکرر مدفوع سلامتی کودک را تهدید می کنند.
اسهال می تواند در اثر تغییر برنامه غذایی نوزاد ( در نوزادی که شیر مادر می خورد، با تغییر
رژیم غذایی مادر )، عفونت، مصرف آنتی بیوتیک ها، یا تعدادی بیماری های نادر بوجود آید.
خطری که دراین مواقع سلامتی کودک را تهدید می کند، خطرکم آبی است که در اثر از دست دادن مایعات بدن بوجود می آید. هدف اصلی از درمان اسهال، جلوگیری از کم آبی است.
بسیاری از کودکان اسهالی می توانند با مراقبت در منزل درمان شوند. شیر مادر از اسهال پیشگیری می کند و بهبود آن را نیز سریع تر می سازد.
اگر بعد از دادن شیر به نوزاد یا در بین شیردهی به نظر می رسید که نوزاد هنوز تشنه است به او یک نوشیدنی بدهید.
اگر به نوزادی که با شیرمادر تغذیه می کند و دچار اسهال شده است، غیر از شیر، یک نوشیدنی بدهید، کمبود آب و الکترولیت هوای بدنش را جبران می کند.

بنابر يك اصل در مورد اجابت مزاج شيرخواران بيش از سه بار دفع مدفوع در يك روز تا روزي سه بار طبيعي محسوب مي گردد بطور كلي در درمان اسهال كودكان و نوزادان مهمترين نكته تامين آب و الكتروليتهاي بدن مي باشد و تا وقتي كه مطمئن به وجود عامل عفوني در اسهال نباشيم به هيچ وجه نياز به استفاده از آنتي بيوتيك نمي باشد در بررسي كودك مبتلا به اسهال ابتدا بايد در مورد كاهش حجم مايعات بدن كودك مطمئن شويم براي اينكار بايد مناطقي مانند مخاط داخل دهان را بررسي كنيم اگر دهان كودك خيس و پرآب بود هنوز حجم مايعات بدن درحد قابل قبول است .

مورد بعدي گود رفتن چشم بيمار است كه در صورت وجود اين حالت نشاندهنده كم آبي شديدكودك مي باشدو همچنين مسئله بعدي قوام پوست كودك است كه درصورت كم آبي شديد پوستي كه با دست جمع شود به راحتي به حالت اول باز نمي گردد كه اين هم نشاندهنده كم آبي بدن كودك است .

مهمترين نكته در كودك مبتلا به اسهال وجود و حجم ادرار كودك مي باشد اگر كودك ادرار نداشته باشد و يا حجم ادرار شديدا كم شده باشد نشان دهنده كمبود شديد مايعات است و نيازمنددرمان پزشكي و مراجعه صددرصد به پزشك دارد .

توجه : در شيرخواران مبتلا به اسهال به هيچ وجه نبايد شيرمادرقطع شود بلكه بايد جهت جبران مايع از دست رفته تاحدممكن دفعات تغذيه باشيررا افزايش داد بسياري از شيرخواران در هنگام دندان در آوردن دچار اسهال مي شوند كه بعضي از مادران آن را ناشي از دندان مي دانند درحاليكه دليل علمي براي اين مطلب وجودندارد و تنها موردي كه مي تواند دراين مورددخيل باشدبه دهان بردن هرچيزازجانب كودك دراين سن مي باشدكه مي تواند به علت آلوده بودن باعث اسهال هم بشود.

درمان :

مهمترين نكته در درمان اسهال تامين مايعات و املاح بدن مي باشد اولين و شايد مهمترين دارو كه استفاده بسيار راحتي دارد ORS (او- آر- اس) مي باشد در مورد نحوه استفاده از اين محلول مسائل زيادي براي مادران محترم وجود دارد بطور كلي محلول او- آر- اس دستور العمل مشخص واضحي دارد.

يك بسته پودر را بايد در يك ليتر آب (معادل سه تا چهار ليوان آب بسته به اندازه ليوان) به طور كامل حل كرد .و در مدت 24 ساعت (بسته به حجم آب از دست رفته )آنرا مصرف نمود محلول ORS را نبايد با چيز ديگري مخلوط كرد محلول ORS به علت مخلوط بودن شكرو نمك خوش طعم نمي باشدولي بايدبا همين طعم مصرف شود شودو ماده ديگري با آن مخلوط نشود مادران محترم مي توانند در مواقع لزوم محلول فوق را با مخلوط كردن دو قاشق مرباخوري نمك و يك قاشق مرباخوري شكر در يك ليتر آب (البته فقط در موارد اورژانس چراكه محلول ORS در تمامي داروخانه ها موجود است و براي تهيه آن نيازي به نتيجه پزشك نمي باشد)تهيه نمائيد. مصرف داروهاي ديگر مانند آنتي بيوتيكها با توجه به تنوع علت اسهال و تخصصي بودن آن به هيچ وجه بدون مراجعه به پزشك توصيه نمي گردد.

نكات پرستاري :

مدفوع نوزاد و شيرخوار قوام شلي داشته كه علت آن عبور سريع غذا از سيستم گوارشي مي باشد همزمان با تكامل سيستم گوارش مدفوع نيز تدريجا ظاهري مثل فرد بالغ پيدا مي كند نوزادان اكثرا چربيهاي موجود در شير انسان را جذب مي كنند ولي درجذب چربي مربوط به شير دچار اشكال مي شوند. اسهال با آبكي بودن با افزايش تعداد دفعات مدفوع نسبت به مدفوع طبيعي مشخص مي شود مدفوع در شيرخواراني كه از پستان مادر تغذيه مي شوند ممكن است چند بار در روز با شد در حاليكه تغذيه با شيرخشك سبب مي شود روزانه و يا دو روز يكبار اجابت مزاج داشته باشد پس دفعات اجابت مزاج با توجه به نوع تغذيه شيرخوار متفاوت است .

عوامل ايجاد كننده اسهال :

غذا : تركيب نامناسب شير يا شيوه تغذيه ، تغذيه بيش از حد

عفونتهاي سيستم گوارشي : كبوتر خانگي يا مرغ ممكن است منشا عفونتهاي سالمونلايي خانه را فراهم سازد به اين دليل كودكان پس از دست زدن به اين پرندگان بايد دستهاي خود را حتما بشويند.

عفونتهاي غير گوارشي : مثل عفونتهاي سيستم تنفسي يا ادراري يا گوش مياني .

مصرف آنتر بيوتيكها: چون باكتريهاي طبيعي روده را تغيير مي دهند.

تنش عاطفي : خستگي زياد يا هيجان

حساسيتهاي غذايي و يكسري بيماريهايي مثل سوء جذب(سلياك) يا عيوب روده

به مسائل زير حتما توجه كنيد.
خون در مدفوع
وجود تب و دل درد
كاهش هوشياري
سن نوزاد و کودک مبتلا به اسهال
کودک  شما طوری است که می تواند غیر از شیر، غذا هم بخورد، برای رفع اسهال هویج  ، برنج و سایر غلات، موز  و سیب زمینی  مفید و مؤثر هستند. ولی هرگز به کودک خود آبمیوه، نخودسبز، گلابی، هلو  ، آلو  و زردآلو  ندهید تا به وضعیت طبیعی برگردد و اسهالش برطرف شود.
اگر اسهال بیش از یک هفته طول کشید یا بیش از 72 ساعت همراه با تب بود، حتماً به پزشک متخصص کودک خود مراجعه کنید.
با مشاهده حالات زیر سریعاً نوزاد خود را نزد متخصص اطفال ببرید :
* اگر نوزاد دیگر شیر نمی خورد.
* علائم کم آبی را از خود نشان می داد ( علائم کم آبی : دهان خشک، گریه بدون اشک، نقاط فرورفته روی پوست، بیحالی، 8 ساعت ادرارنکردن )
* اگر سن نوزاد شما کمتر از 3 ماه است و دچار اسهال شده است
* اسهال همراه با تب
* حالت تهوع برای مدت 24 ساعت
* 8 بار مدفوع کردن در 8 ساعت
* مشاهده خون، موکوس(ماده لزج) و چرک در مدفوع
 برای رفع اسهال به کودک خود هویج ، برنج و سایر غلات، موز و سیب زمینی بدهید.
در این مواقع کاملاً مراقب پوشک فرزندتان باشید. مدفوع در حالت عادی دارای آنزیم هایی است که به گوارش موادغذایی کمک می کنند. موقع اسهال که مدفوع سریع و پی در پی از بدن خارج می شود، دارای مقدار بیشتری از این آنزیم هاست. وقتی که کودک در پوشک خود اسهال می کند، این آنزیم ها باعث از بین رفتن پوست نرم و لطیف پاهای او می شود که به اصطلاح می گوییم پاهای بچه سوخته است.
برای جلوگیری از سوختن پاهای کودک باید :
- به طور مرتب پوشک بچه را عوض کنید.
- بعد از هر بار مدفوع کردن با آب ولرم او را بشویید.
- در معرض هوا یا با یک دستمال نرم و لطیف پاهای او را خشک کنید.
- با پمادهای مخصوص سوختگی ، پاهای کودک را چرب کنید.
- سعی کنید در این مواقع کمتر از دستمال های مرطوب برای پاک کردن نوزاد استفاده کنید.
در اینگونه مواقع پدر و مادر نگران مدفوع آبکی و پی در پی نوزاد خود هستند و می خواهند آن را بر طرف کنند و پزشک نگران کم آبی بدن او. ولی به نظر ما در این شرایط علاوه بر اینها، باید مراقب سوختگی پای کودک خود در اثر اسهال های مکرر باشید و برای پیشگیری از سوختگی طبق موارد بالا عمل کنید.
منبع :تبیان

دل درد دوران بارداری,دل درد در بارداری,دل درد کودکان,دل درد کودکان 4 ساله,دل درد کودک,دل درد کودکان در شب,دل درد بچه,دل درد بچه ها,اسهال در کودکان,اسهال کودک,اسهال کودکان زیر دو سال,اسهال کودکان زیر یک سال,اسهال کودکان درمان,اسهال بچه,اسهال بچه ها,دل درد کودکان,دل درد نوزاد,روش درمان اسهال کودکان,روش درمان یبوست کودکان,روش درمان اسهال کودکان,درمان اسهال کودکان زیر دو سال,درمان اسهال کودکان زیر یکسال,درمان اسهال در نوزادان,درمان اسهال کودکان,درمان اسهال بچه ها,درمان اسهال بچه,درمان اسهال کودک

نظرات بییندگان :